نقد و بررسی دیدگاه‌های حکیم عارف ملاصدرا در دانشگاه آزاد اسلامی قائم‌شهر چاپ


مجمع اسلامی اساتید دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائم‌شهر با همکاری معاونت پژوهشی و فناوری این دانشگاه به مناسبت بزرگداشت حکیم عارف ملاصدرا یک دوره سخنرانی علمی برگزار کرد.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا، در این سخنرانی علمی درخصوص معاد از دیدگاه ملاصدرا از سوی دکتر سیدحسین ابراهیمیان سرپرست دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائم‌شهر، اسناد اربعه از دیدگاه ملاصدرا توسط دکتر نقی سنایی، شطحیات عارفان از دیدگاه ملاصدرا از سوی دکتر رضا اسدپور، تفسیر قرآن از دیدگاه ملاصدرا از سوی دکتر مرتضی خرمی و زبان شعر از دیدگاه ملاصدرا توسط دکتر سهیل سعادتی نیا استادان دانشگاه پرداخته شد.

سرپرست واحد قائم شهر با پرداختن به معاد از دیدگاه ملاصدرا نظر وی را دراین خصوص به 3 بخش شناخت حقیقت مرگ، شناخت حقیقت برزخ و شناخت حقیقت معاد و 6 عالم میثاق یا مثل، اسلاف، ارحام ، عالم دنیا، عالم برزخ و آخرت تقسیم کرد.

ابراهیمیان گفت: «مرگ از نظر ملاصدرا پایان زندگی نیست بلکه آغاز زندگی دیگر است که ورود به عالم بیکران است که بزرگ تر و برتر از عالم دنیا نیست.»

سرپرست واحد قائم شهر اظهار کرد: «مقوله مرگ از منظر ملاصدرا یک مقوله هستی است که توسط خداوند آفریده شده است که در لحظه مرگ نفوس مرگ را می چشند چون انسان از عالم بالاست و در سیرسعودی باید به عالم بالا بازگردد.»

وی با بیان اینکه هر انسانی یک روح دارد با دو بدن گفت: «از نگاه ملاصدرا یک بدن مادی جهانی و دیگر مثالی و جسم لطیف و نورانی است که در لحظه مرگ روح ما جسم مادی دنیوی را ترک می کند و با جسم مثالی برزخی ادامه حیات می دهد تا قیامت کبری که دوباره روح به جسم مادی برگردد.»

نقی سنائی دیگر سخنران این مراسم به تشریح اسناد اربعه از دیدگاه ملاصدرا پرداخت و سفرهای معنوی و سلوک و طی طریق الی الله در کتاب اسفار اربعه ملاصدرا به سفرهای چهارگانه، سفر من الخلق الی الحق، سفر فی الحق بالحق ، سفر من الحق الی الخلق تقسیم کرد و افزود: «عده کمی از سالکان به مرحله سوم می رسند که انبیا و اولیا هستند.»

عضو هیات علمی دانشگاه اظهار کرد: «مدیریت اسلامی امروز را می توان به مثابه سیر و سلوک عنوان کرد و اسفار چهارگانه مذکور را در امر مدیریت به کار بست.»

رضا اسدپور عضو هیات علمی گروه معارف هم با پرداختن به شطحیات عارفان از نگاه ملاصدرا ابتدا به معنای واژه شطح از منظر عارفان اشاره کرد و گفت: « شطح عبارت است از کلماتی که در حالت بیخودی و فنای فی الله بر زبان عارف مجذوب حق جاری می شود.»

اسدپور گفت: «ملاصدرا به نقد شطحیات حلاج و بسطامی توجه داشته و با دو طرح دو فریضه دراین خصوص اعتقاد داشت که شطحیات نقل شده از بسطامی نیست بلکه نقل قولی از خداوند است یا اگر از او است قابل تفسیر صحیح عقل و شرع نیست.»

عضو هیأت علمی واحد قائم شهر این نظریه ملاصدرا را نقد کرد و با توجه به آگاهی های وسیع ملاصدرا در عرفان این نظریه عینا نقل قول غزالی در احیا و علوم دین و ناشی از مصلحت اندیشی و پرهیز از رویارویی با مخالفت های اهل ظاهر دانست.

سهیل سعادتی نیا عضو هیات علمی گروه ادبیات واحد قائم شهر به تبیین ویژگی های سبک هندی که سبک غالب سرایش اشعار در دوره ملاصدرا بود پرداخت.

سعادتی نیا گفت: «ملاصدرا چند مثنوی و رباعی در قالب ساقی نامه و مغنی نامه و اشعار ساقی نامه عربی دارد.»

مرتضی خرمی نیز با اشاره به آثار تفسیری ملاصدرا از شرح مفصل بر اصول کافی که یک اثر حدیثی است یاد کرد و گفت: «ملاصدرا در آثار تفسیری خود نگاه فلسفی خود را نیز حفظ کرده است.»

وی اظهار کرد: «تفسیرهای ملاصدرا شامل چند رساله تفسیری کوچک است که موفق نشد یک دوره تفسیر کامل قرآن بنویسد.»

خرمی منابع ملاصدرا در تفسیر را مباحث صرف و نحو، بلاغت ،تفاسیر قمی ، تبیان و مجمع البیان عنوان کرد و گفت: «وی از تفسیر قرآن به قرآن استفاده کرده است.»

این استاد دانشگاه اصالت وجود، وحدت وجود ،حرکت جوهری و ... را از مهم ترین اندیشه های فلسفی ملاصدرا عنوان کرد و افزود: «نظر ملاصدرا درباره حقیقت قرآن نیز قابل توجه است که قرآن هم کتاب الله است وهم کلام الله که کلام بر کتاب شرافت دارد.»